A Deputación pon en marcha un Centro de Innovación Territorial para impulsar o emprego e frear o despoboamento
A Deputación de Lugo acaba de poñer en funcionamento o Centro de Innovación Territorial (CIT) da provincia, unha iniciativa coa que pretende aplicar solucións tecnolóxicas e industriais ao medio rural co obxectivo de xerar emprego, impulsar a economía local e contribuír a frear a perda de poboación.
O proxecto arrinca cun equipo de cinco profesionais que se encargará de abrir e xestionar sedes físicas en Navia e Burela, que se sumarán á sede situada nas instalacións da Deputación. O CIT contará con persoal permanente nestes espazos e con profesionais que se desprazarán polos distintos concellos para traballar directamente sobre o territorio.
O centro nace como un espazo de cooperación público-privada destinado a conectar administracións, empresas, universidades, centros de investigación e sociedade civil. Entre os seus principais obxectivos están a reactivación da economía local, o apoio ao emprendemento, a transferencia de innovación e a fixación de poboación na provincia.
O equipo está integrado por unha coordinadora xeral e dous técnicos, que terán entre as súas funcións analizar as necesidades existentes no territorio, captar financiamento e dinamizar redes de colaboración. A estrutura complétase con dous profesionais encargados da comunicación, a atención de consultas e o soporte administrativo.
Fondos para proxectos relacionados coa auga
Unha das primeiras liñas de actuación do CIT será a captación de fondos europeos e estatais para financiar proxectos considerados estratéxicos para o territorio e capaces de xerar emprego e actividade económica.
Neste ámbito, o centro tamén procurará financiamento para rehabilitar e buscar novos usos para instalacións propiedade da Deputación. Entre os exemplos figura o antigo hospital psiquiátrico de Castro Ribeiras de Lea, no municipio de Castro de Rei.
Durante unha recente visita ao centro de traballo do CIT no pazo de San Marcos, a presidenta da Deputación, Carmela López, trasladou ao equipo a necesidade de explorar vías de financiamento para proxectos relacionados coa captación e subministración de auga. Segundo explicou, esta é unha das demandas que os concellos trasladan con maior frecuencia ante os efectos do cambio climático.
Modernizar o sector primario
Outra das prioridades será apoiar a modernización do sector primario. Para iso, os técnicos do CIT traballarán directamente no territorio como axentes de innovación, coa finalidade de conectar as cooperativas cos provedores tecnolóxicos e favorecer a creación de experiencias que poidan ser posteriormente replicadas noutros puntos da provincia.
O plan de traballo contempla tamén o desenvolvemento de actuacións concretas, como algunhas das iniciativas deseñadas para o Pazo de Tor, en Monforte de Lemos. Porén, a Deputación sinala que será necesario estudar con maior detalle as necesidades do territorio e a viabilidade das diferentes propostas antes de determinar cales serán finalmente prioritarias.
A adaptación do medio rural á nova realidade climática será igualmente un dos eixos de actuación. A captación de recursos para mellorar infraestruturas e servizos relacionados coa auga sitúase neste contexto entre as cuestións que o CIT pretende abordar.
Unha plataforma para conectar profesionais e empresas
A xeración de emprego e a retención de profesionais constitúen outro dos obxectivos do centro. Neste sentido, está prevista a creación dunha plataforma dixital que permita conectar profesionais da provincia, tanto os que viven actualmente no territorio como aqueles que emigraron e estean interesados en regresar, coas empresas lucenses.
O proxecto incluirá tamén actividades de traballo en rede para dar visibilidade ás ofertas de emprego cualificado e explorar posibilidades que faciliten o teletraballo desde o medio rural.
Lugo súmase a unha rede de 12 provincias
Aínda que o CIT de Lugo acaba de iniciar a súa actividade, a Deputación destaca xa a súa participación como unha das entidades promotoras da Axenda Compartida CITs, unha iniciativa respaldada polo Ministerio para a Transición Ecolóxica e o Reto Demográfico (MITECO).
Esta rede reúne doce provincias de nove comunidades autónomas, entre elas Asturias, Burgos, Cáceres, Xaén e Lleida, co propósito de articular a colaboración entre actores públicos e privados para facer fronte a retos territoriais que, pola súa dimensión, non poden ser abordados por unha única entidade.
A intención dos territorios que forman parte do grupo promotor é actuar como un interlocutor común ante o Goberno de España e as institucións europeas para procurar investimentos directos destinados ao medio rural.
Neste marco, a coordinadora do CIT da provincia de Lugo, Taís Landeira Fernández, participou o pasado 24 de setembro en Sevilla na presentación da Axenda Compartida.
A estratexia pretende poñer en valor o capital natural renovable das provincias rurais, que concentran máis do 30% dos recursos naturais do país pero apenas representan o 14% da poboación activa, co obxectivo de xerar novas actividades industriais e contribuír á fixación de poboación.
A Deputación destaca neste contexto o potencial forestal, agrario, gandeiro e litoral da provincia de Lugo. O encontro de Sevilla contou tamén coa participación de representantes do Ministerio de Ciencia e de grandes empresas como Veolia, Moeve ou Redeia, interesadas en investir neste tipo de proxectos.
Tras esta primeira presentación, a Axenda Compartida CITs ten prevista unha rolda de encontros con fondos de investimento en Madrid, o 6 de outubro; Barcelona, o 13 de outubro; e Bruxelas, os días 25 e 26 de novembro.
Unha provincia con 9.856 quilómetros cadrados
A posta en marcha do CIT responde ás características demográficas e socioeconómicas da provincia de Lugo, formada por 67 municipios e 13 comarcas. Con 9.856 quilómetros cadrados, é a provincia máis extensa de Galicia e presenta unha densidade de poboación de 33,07 habitantes por quilómetro cadrado.
A provincia conta con 326.022 habitantes e unha idade media de 50,50 anos, segundo os datos do IGE correspondentes a 2025.
No ámbito laboral, a taxa de desemprego sitúase no 6,56% entre os homes e no 7,94% entre as mulleres. A estrutura económica provincial está encabezada polo sector servizos, que representa o 67,40%, seguido da industria, cun 14,70%, moi vinculada á transformación agroalimentaria e madereira.
A agricultura e a pesca representan o 10,50% da actividade económica e manteñen un peso destacado da gandaría láctea e da silvicultura, mentres que a construción supón o 7,40%.